یکی از پرسشهای مهمی که معمولاً ذهن والدین را به خود مشغول میکند؛ این سوال است که آیا استفاده از پاداشهای مادی در تربیت کودک مجاز است؟ و اگر مانعی ندارد در چه مواردی میتوان این کار را انجام داد؟ برای پاسخ به این دو پرسش از نتایج یک پژوهش آزمایشی استفاده خواهیم کرد.
در این مطالعه پژوهشگران دانشآموزان را بر اساس علاقه به نقاشی به دو گروه با انگیزه درونی و بدون انگیزه درونی تقسیم کردند. گروه اول از کودکانی تشکیل میشد که برای کشیدن نقاشی به هیچ دلیل، پاداش یا هر نوع انگیزه بیرونی احتیاج نداشتند و این کار را به خاطر علاقه به نقاشی و با اتکا به انگیزه بیرونی انجام میدادند. ولی گروه دوم فاقد این انگیزه درونی بودند و رغبتی به کشیدن نقاشی به شکل خودخواسته نداشتند. آزمایشگران به هر دو گروه از کودکان گفتند که اگر نقاشی بکشند به آنها پول پرداخت خواهند کرد و این کار را هم انجام دادند. اتفاقی که در نتیجه این آزمایش افتاد این بود که پس از اجرای این آزمایش تغییری در گروه دوم رخ نداد و این گروه هنوز هم تنها در صورت پرداخت پول حاضر بودند نقاشی بکشند. اما اتفاق اصلی در گروه اول رخ داده بود زیرا اعضای این گروه دیگر حاضر نبودند بدون پرداخت پول نقاشی بکشند و دیگر به سختی حاضر میشدند از روی میل خودشان نقاشی بکشند. نتایج این تحقیق نشان داد که اگر کودکان برای انجام یک کار یا فعالیت به انگیزه درونی خود متکی باشند؛ پاداش مادی و قابل انتظار میتواند میل درونی آنها را تضعیف کند. با توجه به نتایج تحقیق بالا که به عنوان یک نمونه مطرح شد، راهکارهای زیر به والدین گرامی پیشنهاد میشود:
- در صورتی که فرزند شما کاری را از روی علاقه و بدون اجبار، تشویق یا پاداش بیرونی انجام میدهد؛ برای انجام آن از پاداشهای مادی استفاده نکنید.
- استفاده از پاداش مادی تنها در صورتی مجاز است که فرزندتان فاقد انگیزه درونی برای انجام کاری ضروری و مهم باشد.
- در صورتی که از پاداش مادی برای انجام کاری مهم استفاده شود؛ تنها شما مجاز هستید که برای شروع و شکلگیری رفتار از آن استفاده کنید و از کاربرد آن در ادامه فعالیت مورد نظر پرهیز کنید.
نویسنده: حمید طاهری شماره نظام روانشناسی 7218
دیدگاهها
هنوز دیدگاهی ثبت نشده است.
دیدگاه خود را با ما به اشتراک بگذارید